Elektromobillərin batareyalarını neçə il istifadə etmək mümkünür? - ARAŞDIRMA

Elektrikli nəqliyyat vasitələri almağı planlaşdıran istehlakçılar və avtopark şirkətləri üçün əsas suallardan biri olan batareya ömrü real istifadə məlumatları əsasında aparılan genişmiqyaslı tədqiqatlarla aydınlaşdırılıb. 

Avtosfer.az xəbər verir ki, araşdırmalar göstərir ki, müasir elektrikli avtomobillərin batareyaları əvvəlki illərdə formalaşmış təsəvvürlərdən daha uzunömürlüdür.

Məlumata görə, yeni nəsil elektrikli nəqliyyat vasitələrinin batareyalarının tutumunun 75%-ə düşməsi orta hesabla təxminən 13 il vaxt aparır. Bu göstərici elektrikli avtomobillərin iqtisadi istismar müddəti, eləcə də ikinci əl bazarındakı dəyəri ilə bağlı narahatlıqların azalmasına səbəb olub.

Araşdırma Kanadada yerləşən avtopark idarəetmə şirkəti “Geotab” tərəfindən aparılıb. Şirkət 21 fərqli markaya aid 22 min 700-dən çox elektrikli nəqliyyat vasitəsini təhlil edib. 2020-ci ildən bu günədək müntəzəm olaraq toplanan məlumatlar əsasında aparılan araşdırmada batareya performansı laboratoriya şəraitində deyil, real istismar mühitində ölçülüb.

Tədqiqat gündəlik sürücülük vərdişlərini, müxtəlif iqlim şəraitlərini və fərqli doldurma davranışlarını əhatə edən geniş məlumat bazasına əsaslanıb. Təhlillər həm sərnişin, həm də yüngül kommersiya tipli elektrikli nəqliyyat vasitələrində batareya sağlamlığının mövcud vəziyyətini ortaya qoyub.

Nəticələrə əsasən, elektrikli avtomobillərin batareyalarında orta illik tutum itkisi 2,3% təşkil edir. Bu isə onu göstərir ki, avtomobil 10 ildən artıq istifadə edilsə belə, hərəkət məsafəsinin əhəmiyyətli hissəsini qoruyub saxlayır. Batareya tutumunun 75%ə enməsi üçün 13 il vaxt tələb olunması uzunmüddətli xərcləri planlaşdıran istehlakçılar üçün müsbət göstərici kimi qiymətləndirilir.

Məlumatlar onu da təsdiqləyir ki, batareyanın dəyişdirilməsinə ehtiyac əksər istifadəçilər üçün uzun illər ərzində aktual olmur. Bununla yanaşı, araşdırma batareya deqradasiyasının bütün nəqliyyat vasitələrində eyni sürətlə baş vermədiyini də üzə çıxarıb.

Xüsusilə DC sürətli doldurma stansiyalarından tez-tez istifadə batareyanın temperaturunu artıraraq aşınma prosesini sürətləndirən əsas amillərdən biri kimi göstərilib. Bunun əksinə olaraq, 2-ci səviyyəli AC doldurma üsullarının batareya sağlamlığını daha yaxşı qoruduğu vurğulanır. Eyni zamanda intensiv sürücülük, eləcə də həddindən artıq isti və ya soyuq iqlim şəraiti batareya performansının azalmasına təsir edən əsas faktorlar sırasında qeyd olunur.

“Geotab”ın əvvəlki hesabatlarında illik batareya deqradasiyası 1,8 faiz olaraq göstərilsə də, son araşdırmada bu göstəricinin 2,3 faizə yüksəldiyi müəyyən edilib. Mütəxəssislər artımı məlumat bazasının genişlənməsi və son illərdə sürətli şarj texnologiyalarının daha geniş yayılması ilə əlaqələndirirlər.

Araşdırmada bildirilir ki, batareya tutumunun azalması avtomobilin enerji saxlama imkanlarına təsir etsə də, bu prosesin gözlənildiyi kimi kəskin və narahatedici templə baş vermədiyi müşahidə olunub. Qabaqcıl texnologiyalarla istehsal olunan mövcud batareyaların avtomobilin istismar müddəti boyunca kifayət qədər performans təmin etdiyi qeyd edilir.

Eltac Zülfüqaroğlu