Qar və buzlu yollarda maşındakı bu sistemin aktiv olması qəzaya səbəb olur - ARAŞDIRMA

1940-cı illərdən etibarən avtomobillərdə tətbiq olunan kruiz-kontrol sistemi sürücülük rahatlığını artırsa da, düzgün istifadə olunmadıqda ciddi təhlükələr yarada bilər. Mütəxəssislər bildirirlər ki, bu sistem xüsusilə müəyyən hallarda mütləq deaktiv edilməlidir.

Avtosfer.az xəbər verir ki, müasir nəqliyyat vasitələrinin ayrılmaz hissəsinə çevrilən kruiz-kontrol, uzun səfərlərdə sürətin sabit saxlanılması, yanacaq sərfiyyatının optimallaşdırılması və sürət həddinin aşılmasının qarşısının alınması baxımından üstünlük təmin edir. 2010-cu illərin sonlarından etibarən geniş yayılan adaptiv kruiz-kontrol (ACC) sistemləri isə nəqliyyat axınına uyğun olaraq sürəti avtomatik tənzimləməklə təhlükəsizliyi daha da artırır. Lakin ekspertlər bu texnologiyaya həddindən artıq güvənməyin riskli olduğunu vurğulayırlar.

Onların sözlərinə görə, güclü yağış, qar və buzlu hava şəraitində kruiz-kontroldan istifadə təhlükəlidir. Sürüşkən yollarda sistemin sürəti sabit saxlamaq üçün qəfil reaksiya verməsi avtomobilin dartma qabiliyyətini itirməsinə, nəticədə isə sürüşmə və ya hidroplanlama riskinin artmasına səbəb ola bilər. Eyni zamanda, duman və qar kimi məhdud görünmə şəraitində sensorların düzgün işləməməsi adaptiv sistemlərin yanlış qərarlar verməsinə gətirib çıxara bilər.

Kruiz-kontrol əsasən açıq və sabit hərəkətli magistral yollar üçün nəzərdə tutulub. “Dayan-get” funksiyası olmayan avtomobillərdə bu sistemin sıx tıxacda və ya tez-tez dayanmalı olan şəhər yollarında istifadəsi tövsiyə edilmir. Hətta adaptiv sistemlər belə sıx trafikdə qəfil əyləclərlə sürücünün reaksiyasını gecikdirə və sürücülük rahatlığını poza bilər.

Ekspertlər sürücülərin ən çox yol verdiyi səhvlərdən birinin yorğun və ya yuxulu vəziyyətdə kruiz-kontrola güvənmək olduğunu bildirirlər. Qeyd olunur ki, bu yanaşma diqqətin azalmasına və fövqəladə hallarda reaksiya müddətinin uzanmasına səbəb olur. Bu səbəbdən sistem heç vaxt “avtopilot” kimi qəbul edilməməli, sürücünün diqqətini əvəz etmədiyi unudulmamalıdır.

Bundan əlavə, yük daşınması və ya qoşqu ilə hərəkət zamanı kruiz-kontroldan istifadə əlavə risk yaradır. Xüsusilə enişli-yoxuşlu yollarda sistemin sürəti düzgün tənzimləyə bilməməsi mexaniki hissələrə əlavə yük yarada və ümumi təhlükəsizliyi azalda bilər.

Mütəxəssislər sürücülərə tövsiyə edirlər ki, kruiz-kontrol sistemindən yalnız uyğun şəraitdə istifadə etsinlər və hər zaman nəqliyyat vasitəsinə tam nəzarəti öz əllərində saxlasınlar.

Eltac Zülfüqaroğlu