Adnan Əhmədzadənin marketində fırıldaq; görün vətəndaşı necə aldatdılar – FOTO

Tez-tez marketlərdən alış-veriş edən vətəndaşlar müxtəlif problemlərlə üz-üzə qalırlar. Xüsusilə qiymət uyğunsuzluğu, kassada fərqli məbləğin çıxması və qəbzdə göstərilən məlumatlarla məhsul üzərindəki məlumatların üst-üstə düşməməsi kimi hallar alıcı narazılığına səbəb olur. Bu cür vəziyyətlər istehlakçı hüquqlarının qorunması məsələsini yenidən gündəmə gətirir.

Avtosfer.az xəbər verir ki, belə problemlə üzləşən vətəndaş şikayətini sosial şəbəkədə paylaşaraq üzləşdiyi vəziyyəti ictimailəşdirib. O bildirib ki, “Bolmart” mağazalar şəbəkəsindən alış-veriş edib və ananas alıb. Məhsulun üzərində göstərilən qiymətlə kassada çıxan qiymət fərqli olub. Əsas məqam isə ondan ibarətdir ki, məhsulun üzərindəki tarixlə qəbzdə göstərilən ödəniş tarixi eyni olub. Buna baxmayaraq, yeni qiymətlər məhsulun üzərində səhv qeyd edilib. Bu hal alıcı narazılığına səbəb olub və istehlakçı hüquqlarının pozulması ilə bağlı müzakirələr yaradıb.

Paylaşıma müxtəlif rəylər gəlib. Bəzi istifadəçilər satıcı və kassirin günahkar olmadığını, bütün məsuliyyətin baş ofisdə və market sistemində olduğunu bildiriblər. Digərləri isə məsuliyyətin mağaza müdiri və rəhbərliyinin üzərinə düşdüyünü qeyd ediblər. Rəylərdən birində başqa bir müştəri də öz təcrübəsini bölüşüb. O yazıb ki, Bolmartın 9-cu mikrorayon filialından peçenye alıb və məhsulun üzərində göstərilən çəki ilə tərəzidə çıxan çəki arasında təxminən 200 qrama qədər fərq olub. Müştəri məsələ ilə bağlı işçiyə müraciət etdikdə ona plastik qabın pulunu kompensasiya etmək üçün belə edildiyi bildirilib. 

Məsələ ilə bağlı Azad İstehlakçılar Birliyinin sədri Eyyub Hüseynov Avtosfer.az-a açıqlamasında bildirib ki, bu kimi hadisələr birbaşa süni qiymət artımı və istehlakçı hüquqlarının pozulmasıdır.

“Malın rəfdə göstərilən qiyməti aşağı, çıxışda isə skan olunan qiymət daha yüksək olur və buna uyğun olaraq qəbzdə yüksək qiymətlə göstərilir. Son 8 ildə ən çox rast gəlinən problemlərdən biridir. İrad bildirildikdə isə adətən “yadımızdan çıxıb” deyə cavab verirlər. Halbuki bu, çox vaxt şüurlu şəkildə edilir. Belə hallarda istehlakçı aşağıdakı kimi hərəkət etməlidir. Artırılmış qiymətlə verilən qəbzi mütləq götürməlidir. Daha sonra mağazanın içinə qayıdaraq məhsulun üzərindəki qiymət etiketi ilə birlikdə şəklini çəkməlidir. Ardınca iradını bildirməlidir. İrad bildirildikdə çox güman ki, “yadımızdan çıxıb” deyərək məhsulu yenidən aşağı qiymətlə hesablayacaq və yeni qəbz təqdim edəcəklər. Həmin qəbzi də saxlamaq vacibdir.”

Eyyub Hüseynov deyib ki, əgər istehlakçı məsələnin rəsmi qaydada həll olunmasını istəyirsə, Prezident yanında Antiinhisar və Bazar Nəzarəti Dövlət Agentliyinə rəsmi məlumat göndərə bilər:

“Bunun üçün hər iki qəbzin və məhsulun qiymət etiketinin şəklini əlavə etməlidir. Bu addım istehlakçı hüquqlarının pozulmasının qarşısının alınmasına xidmət edir. Eyni zamanda, istehlakçılar ödədikləri məbləğə uyğun olaraq verilən qəbzi diqqətlə yoxlamalıdırlar. Xüsusilə kartla ödəniş zamanı bəzən alınmayan məhsulların da qiyməti çekə əlavə edilə bilər. Bu da geniş yayılmış problemlərdəndir və istehlakçı hüquqlarının pozulması hesab olunur”.

Sosioloq Elçin Bayramlı isə bildirib ki, bu cür vəziyyətlər müxtəlif həm obyektiv, həm də subyektiv səbəblərdən yarana bilər:

“Obyektiv səbəblərə, məsələn, texniki problemlər daxildir. Elektron sistemlə, kassa aparatı ilə bağlı nasazlıqlar və ya hər hansı anlaşılmazlıq nəticəsində səhvlər baş verə bilər. Bu, obyektiv səbəb sayılır. Digər bir hal isə müştərilərin vitrinlərdə məhsulların yerini dəyişməsi ilə bağlıdır. Məhsullar götür-qoy edilərkən yerləri qarışdırılır və nəticədə altındakı qiymət başqa məhsula aid olur ki, bu da digər alıcıları çaşdırır. Bundan əlavə, subyektiv səbəblər də ola bilər. Bəzi şübhələr var ki, müəyyən hallarda bu cür uyğunsuzluqlar qəsdən edilir. Bəzi mağaza və marketlərin artıq vəsait qazanmaq məqsədilə belə üsullara əl atdığı iddia olunur. Hər bir halda bu, həm hüquqi, həm qanuni, həm sosial, həm də mənəvi baxımdan qəbuledilməzdir. Müştəri ilə mağaza arasında elə bir etimad mühiti olmalıdır ki, insanlar aldıqları 20-30 məhsulu bir-bir tutuşdurmaq məcburiyyətində qalmasınlar ki, kassada neçə idi, vitrində neçə idi deyə araşdırma aparmasınlar. Bu, həm vaxt aparır, həm də əlavə gərginlik yaradır. Belə hallar nadir baş verməlidir ki, insanlar vaxtını və enerjisini 5-10-15 qəpik fərqləri yoxlamağa sərf etməsin. Müştəri rəfdən götürdüyü məhsulun kassada da eyni qiymətə vurulduğuna əmin olmalı və rahat şəkildə alış-veriş etməlidir. Ümumilikdə isə insanlar arasında etimad azalır. Ona görə də marketlər bu məsələlərə son dərəcə diqqətlə yanaşmalı və ciddi nəzarət etməlidirlər. Problemlərin səbəblərindən biri də bəzi marketlərdə işçi sayının az olmasıdır. İşçi az olduqda rəflərdəki vəziyyətə vaxtında nəzarət etmək mümkün olmur, qiymət dəyişiklikləri gecikdirilir və ya səhlənkarlıq baş verir. Bəzi yerlərdə yalnız kassir olur, satış zalında nəzarət edən əməkdaş olmur. Bu məsələlər marketlər tərəfindən həll edilməlidir ki, vətəndaşların inamı və etibarı qorunsun. Alıcı bilməlidir ki, rəfdə hansı qiymət göstərilibsə, kassada da həmin qiymət tətbiq olunacaq. Əgər belə hallar nadir hallarda, texniki səbəbdən baş verirsə, bunu başa düşmək olar. Lakin tez-tez təkrarlanarsa, bu artıq insanlarda qəsd şübhəsi yaradır və etimadı sarsıdır. Bu səbəbdən mağazalar, marketlər və digər satış obyektləri bu məsələlərə ciddi yanaşmalı, dəqiq və düzgün xidmət göstərməlidirlər. Çünki istehlakçı hüquqlarının qorunması ən vacib məsələlərdən biridir”.
Nurcan Babək