Yeməklə idman arasında seçimə cavabdeh olan hormon aşkarlanıb

İsveçrə neyrofizioloqları müəyyən ediblər ki, neyrohormon oreksin məşq və qidanın əlavə hissələri arasında seçimdə əsas rol oynayır. Avtosfer.az “Azərtac”a istinadən xəbər verir ki, İsveçrə Ali Texniki Məktəbinin (ETH) mətbuat xidmətindən jurnalistlərə bildirilib ki, bu kəşf artıq çəkidən əziyyət çəkən insanlar üçün fiziki aktivliyin cəlbediciliyini artıracaq yanaşmaların işlənib hazırlanmasına imkan verəcək.

“Siçanlar üzərində apardığımız təcrübələr göstərdi ki, oreksin hormonu insanın nə qədər hərəkət etdiyinə və ya hansı miqdarda yemək yediyinə nəzarət etməkdənsə, ilk növbədə qida və məşq arasında hansı seçimlər edəcəyini müəyyənləşdirir. Başqa sözlə, o, hər iki variantın bizim üçün əlçatan olduğu bir vəziyyətdə seçim etməkdən məsuldur”, - deyə universitetin mətbuat xidmətinin sitat gətirdiyi ETH professoru Denis Burdakov qeyd edib.

Professor Burdakov və həmkarları bu kəşfi qidalanma davranışı və fiziki fəaliyyətlə əlaqəli hormon molekullarını tanıya bilən hipotalamusun - beynin hormonal mərkəzinin müxtəlif hüceyrələrinin məməlilərin davranışındakı rolunu öyrənərək ediblər. Bunlardan biri iştahanı tənzimləmək və oyaq qalmağı qorumaqda iştirak etdiyi düşünülən bir neyropeptid olan oreksindir.

İsveçrə neyrofizioloqları laboratoriya siçanları üzərində eksperiment aparıblar, onların bir qrupuna oreksinin işini bloklayan almoreksan maddəsi verilib. Təcrübə zamanı tədqiqatçılar hər gəmiricini xüsusi arenaya yerləşdiriblər və orada qaçış çarxı, habelə içərisində şirin süd kokteyli olan xüsusi qabı bərabər məsafədə qoyublar. Arenada yalnız içki qabı və qaçış çarxı mövcud olduqda, oreksinin bloklanması siçanların davranışında dəyişikliklərə səbəb olmayıb. Ancaq bu iki variantdan birini seçməklə, oreksin istehsalı bloklanan gəmiricilərin qaçma ehtimalı yarıya qədər düşüb.

Professor Burdakov və həmkarlarının fikrincə, bu, oreksin və əlaqəli hipotalamus hüceyrələrinin həmin neyropeptidin artıq kəşf edilmiş funksiyalarından əlavə, qida və məşq arasında seçimi tənzimlədiyini göstərir. Alimlər hesab edirlər ki, bu kəşf artıq çəkidən əziyyət çəkən insanlarda fiziki aktivliyi stimullaşdırmaq üçün yeni yanaşmalar yaratmağa imkan verəcək.