F-22 qırıcılarını asanlıqla tuta bilən radar hazırlanıb

Çin alimləri F-22 kimi gizli ABŞ hərbi təyyarələrini aşkarlaya bilən yeni radar yaratdıqlarını bildiriblər. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "South China Morning Post" yazıb.

Şaansi əyalətinin Xian şəhərindəki Hərbi Hava Qüvvələri Mühəndisliyi Universitetinin Hava və Raketdən Müdafiə Kollecindən Si Junveinin başçılıq etdiyi Çin komandası yaratdıqları yeni radarın gizli təyyarələrin radar imzasını 60.000 dəfə artırdığını söylədi.

Yeni metodun radara təxminən 63.000 kvadrat kilometr ərazini izləməyə imkan verdiyi və F-22-nin radarın baxış sahəsində qalmasını təmin etdiyi deyilir. Elmi qrup öz işinin nəticələrini Pekin Aviasiya və Kosmonavtika Universitetinin jurnalında dərc edib.

"South China Morning Post" qeyd edir ki, çinli alimlərin yeni kəşfi "gizli" konsepsiyaya əsasən yaradılmış Amerika F-22 qırıcısının döyüş effektivliyinə əhəmiyyətli dərəcədə təsir göstərə bilər. Həmçinin qeyd edilir ki, bu, çinlilərin xüsusi olaraq Amerikanın gizli təyyarələrinin aşkarlanmasına yönəlmiş ilk belə inkişafı deyil. Əvvəllər aşağı tezlikli elektromaqnit dalğalarının emissiyasından istifadə edən və ya sadəcə olaraq gizli hədəfləri aşkar etmək üçün artan gücə malik olan gizlilik əleyhinə radarlar təqdim edilmişdi. Bununla belə, onların hamısında real döyüş şəraitində hədəfi daim izləmək imkanını azaldan müəyyən çatışmazlıqlar var idi.

Si Junveinin komandası sələflərinin tənqid edildiyi mühəndislik problemlərinin öhdəsindən gəldiklərini iddia edir. Dərc edilmiş məlumatlara görə, sistemə inteqrasiya olunmuş yalnız üç radarın köməyi ilə F-22 qırıcısının kompleks və sabit izlənməsinə nail olmaq olar.

Bu radarlar strateji olaraq quruda, adalarda, gəmilərdə və hətta təyyarə platformalarında yerləşdirilə bilər ki, bu da Çinin ABŞ təyyarələrinin Cənubi Çin dənizi və Qərbi Sakit okean regionlarına girişinin qarşısını almaq imkanlarını gücləndirir.

Qeyd edək ki, "Lockheed Martin" F-22-ni 1980-ci illərdə SSRİ ilə qarşıdurma kontekstində yaratmağa başlayıb. Amma təyyarə ilk uçuşunu yalnız 1997-ci ildə edib, o zaman sovet təhlükəsi çoxdan aradan qalxmış və Çin təhlükəsi indiki miqyasına çatmamışdı.

F-22 qabaqcıl naviqasiya sistemlərinə, hədəf aşkarlama, atəşə nəzarət və silahlara malikdir, lakin əsas xüsusiyyət onun düşmən radarlarına görünməzliyidir. F-22 2005-ci ildə istifadəyə verilən dünyada beşinci nəsil ilk qırıcı olub. Lakin yüksək qiymətə və belə təyyarələrə ehtiyac olmadığına görə istehsal artıq 2011-ci ildə dayandırılmışdı. Ümumilikdə təxminən 200 təyyarə istehsal olunub.

F-22 2014-cü ildən Suriya və Əfqanıstanda döyüş missiyaları üçün məhdud əsasda istifadə olunub. Döyüşlərdə belə bir təyyarə də vurulmayıb, lakin tarix boyu texniki səbəblərdən beş F-22 məhv olub.